Page 202 - Demo

2. Ջնջում արդի վեց վիլայէթներու բաժանման եւ վալիներու . 3. Անուանում եւրոպացի ընդհանուր կառավարիչներու՝ փոխանակ եւրոպացի ընդհանուր քննիչներու . 4. Պետութեանց հաւանութիւնը ընդհանուր քննիչներու անուանման . 5. Մէճլիսներու եւ հանրային պաշտօններու համար հաւասարութիւն իսլամներու եւ ոչ իսլամներու միջեւ - : Գերմանները այս տրամադրութեանց հակառակելով գլխատեցին րէֆօրմներու, , գործը որ անգլուխ մարմին մը դարձաւ Ըստ մեզ այդ ընդդիմութեան պատճառը շատ, : , հասկնալի է այն է՝ մէկ կողմէ Բ Դուռը չցրտացնել իրենցմէ եւ միւս կողմէ այն . . , կասկածը զոր կը սնուցանեն Ռուսիոյ մասին Գերմանիոյ եւ Ռուսիոյ միջեւ գոյութիւն : ունեցող հակամարտութիւնը իր հակահարուածը կ՚ունենար հայկական խնդրին վրայ : Հայերը օգտուելով Տոքթ Լեբսիուսի Պոլսէն անցնելէն նոր դիմումներ ըրին գերման, . , դեսպանատան մօտ որպէս զի ետ կենայ իր ընդդիմութենէն եւ մասամբ յաջողեցան , , : Տոքթ Լեբսիուս յանուն դեսպանին ի հարկէ կարգ մը վերապահումներով ընդունեց. , , , . 1° Հաւասարութիւն իսլամներու եւ ոչ իսլամներու՝ մէճլիսներու եւ հանրային - պաշտօններու մէջ . 2° Տէրութեանց հաւանութիւնը ընդհանուր քննիչներու անուանման մէջ : Նոյն իսկ տրամադիր կ՚երեւար ընդունելու վիլայէթներու եւ վալիներու ջնջումը եւ , , այն պարագային ուր պէտք ըլլար զանոնք պահել կը հաւանէր ընդհանուր քննիչներուն , իրաւունք տալ ո՛չ միայն վալիները անուանելու այլ նաեւ զանոնք պաշտօնանկ ընելու , : Տոքթ Լեբսիուս Կ Պոլսէն մեկնեցաւ այս համաձայնութեան յաջորդ օրը. . : Սակայն Ն Վսեմութիւն Նուպար փաշա իր Սեպտեմբեր . , 10- նամակին մէջ հետեւ -եալը կ՚ըսէ . «Միակ կէտերը ուրեմն որոնց մասին համաձայնութիւն չէր գոյացած հետեւեալ , , -ներն էին վիլայէթներու խմբաւորման՝ Տրապիզոնի յաւելմամբ՝ երկու մասի բաժանումը . փոխանակ մէկի ընդհանուր կառավարիչին կամ երկու ընդհանուր քննիչներու գործա . -դիր իրաւասութիւնները վալիներու ջնջումը եւ հայոց հաւասար կամ համեմատական . . ներկայացուցչութիւնը մէճլիսներու կամ պաշտօնական կազմին մէջ »: Ինչ որ կ՚ապացուցանէ թէ Եւրոպայի մեր պատուիրակին լաւ տեղեկութիւն չէ տրուած Տոքթ Լեբսիուսի հետ մեր ունեցած համաձայնութեան մասին Ասկէ զատ . : , այս համաձայնութիւնը նշանակուած էր ռուսական ծրագրին տեղի տուած զանազան առաջարկութիւնները ներկայացնող բաղդատական ցուցակի մը վրայ : Տոքթ Լեբսիուսի մեկնումէն երկու օր ետք Տոքթ Շէօնպէրկ պ Մանտէլշթամի. , . . երթալով կ՚ըսէր թէ իր անձնական (?) կարծիքով կարելի է ընդունիլ մէճլիսներու եւ հան, -րային պաշտօններու մէջ իսլամներու եւ ոչ իսլամներու թուական հաւասարութիւնը - , ինչպէս նաեւ պետութեանց հաւանութիւնը ընդհանուր քննիչներու մասին Մեր : ջանքերը այդ վայրկեանին պսակուած թուեցան որովհետեւ ո՛չ միայն Հայոց համար, , , էական տրամադրութիւններէն երկուքը կ՚ընդունուէին գերմաններուն կողմէ այլ նաեւ , յաջողած էինք գերմանները մղել որ բանակցին ռուսերուն հետ բան մը որուն միշտ , բաղձացած ենք Ն Վսեմ Նուպար փաշա իր վերոյիշեալ նամակին մէջ կը խորհի որ : . . Հայերը թերեւս սխալ ըրին այս մերձեցման փափաքելով եւ կը թուի թէ՝ չուզելով կը , [ ] 202 |ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԲԱՐԵՆՈՐՈԳՈՒՄՆԵՐՈՒՆ ԱՌՆՉՈՒՈՂ ՆԻՒԹԵՐ (1912-1914)