Page 203 - Demo
P. 203
հետեւի այս քաղաքականութեան Մեր քաղաքականութեան այս էական կէտին նկատ : -մամբ պէտք չէ որ տարակարծութիւն մը գոյութիւն ունենայ Կ Պոլսոյ եւ Եւրոպայի մեր . Պատուիրակութեան միջեւ Կը սպասենք ուրեմն լուսաբանութեանց որոնք շուտով կը : , հասնին անշուշտ եւ սիրայօժար պիտի ընդունէինք ուրիշ ուղեգիծ մը՝ եթէ համոզուէ , -ինք թէ այս երկու տէրութեանց միջեւ հակամարտութիւն մը լաւագոյն կերպով կը ծառայէ մեր դատին կամ կրնայ երագացնել եւրոպական համաձայնութիւնը հայկա , -կան րէֆօրմներու մասին : Գերմանական զիջումներուն հետեւանքով ստեղծուած նպաստաւոր կացութիւնը յանկարծ պիտի մթագնէր Պ Վանկէնհայմի խորհուրդով ներքին գործոց նախարարը : . , իր մօտ կանչեց մէկ քանի Հայ անձնաւորութիւններ րէֆօրմներու գործադրութեան , մասին անոնց հետ համաձայնութեան մը գալու նպատակով Հայերը խուսափողական : պատասխաններ տուին Բ Դուռը սակայն ասկէ օգտուելով լուր տարածեց թէ շուտով : . , , , համաձայնութիւն մը պիտի գոյացնէ Հայոց հետ ու ջանաց իբր աւելորդ ցոյց տալ , դեսպաններու կողմէ ըլլալիք ամէն միջամտութիւն՝ ի նպաստ հայկական խնդրին : Միեւնոյն ատեն Տոքթ Շէօնպէրկ պ Մանտէլշթամի տուած երկրորդ այցելութեան . , . ընթացքին յայտարարեց թէ Վանկէնհայմ համակարծիք չէ իրեն բացի սակայն, , մէճլիսներու եւ հանրային պաշտօններու մասին իսլամներու եւ ոչ իսլամներու հաւա - -սարութեան խնդրէն Ուրիշ կերպ ըսելով՝ Գերմանիա կ՚ընդդիմանար որ տէրութեանց : հաւանութիւնը պահանջուի ընդհանուր քննիչներու անուանման համար եւ ընդհանուր , քննիչը իրաւունք ունենայ նաեւ վալիներ անուանելու : Այս վօլթ ֆասը մեծ շփոթութիւն մը առաջ բերաւ Հեռագրով իմացուցինք զայն - : Եւրոպայի մեր պատուիրակութեան խնդրելով որ ըսէ Տոքթ Լեբսիուսի թէ ասիկա , . գերմանեւհայ մերձեցման տրուած շատ ծանր հարուած մըն է Ասկէ զատ որոշուեցաւ : , հետեւեալ կերպով մաքառիլ այդ մեքենայութեան դէմ որ հաւանականաբար Բ Դրան , . խնդրանքով եղած էր Բ Դրան հետ տեսակցութիւնը յետաձգուեցաւ անպայման : . կերպով խզում մը անպատեհ թուեցաւ նոյն իսկ պ տը Կիրսի Վեց տէրութեանց ( . ): դեսպաններուն ներկայացուցինք մտերմական Զեկոյց մը որուն մէջ կը պնդէինք այն էական կէտերու մասին որոնցմով միայն ըստ մեզ կարելի էր արեւելեան նահանգ , , -ներուն մէջ իրերու տեւական վիճակ մը ստեղծել Զեկոյցը կը վերջանար լուրջ ազդա : -րարութեամբ մը այն մտաւոր դրութեան մասին որուն պիտի ենթարկուէին Հայերը : Հակառակ այս բոլոր միջոցներուն կացութիւնը միշտ ծանր կը մնար Ահա թէ , : ի՛նչպէս կը տեսնէինք զայն Ռուսերը մինակ կը մնային Գերմանները կը ջանային մեզ :- : վհատեցնել հակառակ իրենց խոստումին թէ մեզի պիտի աջակցին Թուրքերը, : վերստանալու վրայ էին իրենց զօրութիւնը պուլկարական վէճը լուծուելու մօտ էր ( , Ֆրանսա խոստացած էր փոխատուութիւնը բանակին մէկ մասը պատրաստ էր , Հայաստան երթալու Էտիրնէի վերագրաւմամբ թուրքերուն մօտ կը վերածնէր , վստահութիւնը իրենց ոյժին վրայ Այս պատկերը մեզի համար ո՛ եւ է ապահովիչ կողմ ): չունէր եւ չէ փոխուած ներկայ տեղեկագրին գրուած միջոցին, : Այս պայմաններուն մէջ է որ Կ Պոլսոյ մեր պատուիրակը տեսնուեցաւ Տոքթ . . Շէօնպէրկի հետ այս վերջնին հրաւէրին վրայ Մեր պատուիրակը այն տպաւորութիւնը , : ունեցաւ թէ գերմանները հակառակ իրենց դիւանագիտական խաղերուն մեզի դէմ , , ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԲԱՐԵՆՈՐՈԳՈՒՄՆԵՐՈՒՆ ԱՌՆՉՈՒՈՂ ՆԻՒԹԵՐ (1912-1914)| 203

