Page 51 - Demo
P. 51
Ինչո՞ւ այս ուսումնասիրութիւնը Երբ 1912- ի Հոկտեմբերին Պալքանեան Ա Պատերազմի շղթայազերծումէն անմի, . -ջապէս ետք աշխարհատարած հայութիւնը փարեցաւ եւրոպական հակակշռի միջոցով , իրագործելի բարենորոգումներով օսմանեան տիրապետութեան ներքեւ հեծող հայ -կական նահանգներու հարստահարուող եւ կոտորուող հայոց կեանքի ինչքի եւ , պատիւի ապահովման գաղափարին ազգային մարմինները յաջողութեան հաւանա , -կանութիւնը բարձրացնող ազդակ նկատեցին իրենց մշակած ծրագրին հիմնումը Օսմանեան Թուրքիոյ անցեալին ստանձնած յանձնառութիւններուն վրայ որոնք , նախատեսուած էին գլխաւորաբար 1878- ին ստորագրուած Պերլինի Դաշնագրին 61-րդ յօդուածով եւ 1895- ին սուլթան Ապտուլ Համիտ Բ ի ներկայացուած բարենորո . -գումներու յուշագրին տրամադրութիւններով : Գործնական էր այս մօտեցումը Նորամոյծ ընդարձակ եւ արմատական պահանջ : -ներ կրնային աւելի բարդացնել խնդիր մը որ բարդ էր արդէն , : Մէկ կողմէ խնդրոյ առարկայ մեծ պետութիւնները ,- հաւասարապէս շահա -գրգռուած հայերը կեղեքող երկրին հողային ամբողջականութեան պահպանմամբ ,- բաժնուած էին երկու հակամարտ խմբաւորումներու՝ Անգլիա Ֆրանսա Ռուսիա , , Երրեակ Համաձայնութիւնը եւ Գերմանիա Աւստրօ Հունգարիա Իտալիա Երրեակ , -, Զինակցութիւնը իսկ միւս կողմէ բարենորոգումներու ծրագրէն դուրս մնացած էր, Կիլիկիան որ ո՛չ միայն բաժնեկից էր հայկական միւս նահանգներուն մէջ տիրող, դաժան պայմաններուն ո՛չ միայն , 1909- ի Ապրիլին թրքական եաթաղանին զոհ տուած էր աւելի քան 30,000 հայ եւ կը մնար շրջապատուած զինեալ այլացեղ տարրերով ու անոնց կեղեքումներու ջարդերու սպառնալիքներուն տակ այլեւ նոյն , , 1909- ին Չորք-Մարզպանի Չոք Մարզուան Տէօրթ Եօլ մէջ կրցած էր կարելի նուազագոյն զոհերով (-, -) հերոսաբար պաշտպանուիլ մինչեւ մահացու վտանգին բարձումը եւ տակաւին վառ 1 կը մնար յիշատակը զէյթունցիներու ապստամբութեան ու հերոսական մարտնչումին շնորհիւ Ուլնիոյ Զէյթուն համար ձեռք բերուած առանձնայատուկ դրութեան մը () 1895-ին: Հետեւանքը պիտի ըլլար այն որ գտնուէին անհատներ կամ կազմուէին մարմիններ , , որոնք շեղէին կացութեան դարմանը խաղաղ բանակցութիւններու ճամբով ապահո -1 Մինաս Խապրիկ , Եթէ Չորք Մարզպանը Ինծի Հետ Խօսէր - ..., հրտ Չորք Մարզպանի. - Հայրենակցական Միութեան տպ Կ Տօնիկեան եւ Որդիք Պէյրութ , . . , , 1983, 59–90 եւ Դոկտ. Մինաս Գոճայեան , Պատմութիւն Չորք Մարզպանի Տէօրթ Եոլ Գիւղաքաղաք Մը Կիլիկիոյ - (-). Մէջ, հրտ Լոս Անճելըսի Չորք Մարզպանի Հայրենակցական Միութեան Լոս Անճելըս. - , , 2006, 68–91:ՆԻՒԹԵՐ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԲԱՐԵՆՈՐՈԳՈՒՄՆԵՐՈՒ ՎԵՐԱԲԵՐԵԱԼ (1912-1913)| 51
