Page 114 - Demo
P. 114
պիտի դառնար Մանտելշթամի վերամշակումով վեց պետութիւններու քննարկման առարկան դարձած ծրագիրը Մինչ այդ Գէորգ Ե ի նախաձեռնութիւններէն ետք : , .- զուգահեռաբար ծրագրեր կը մշակուէին նաեւ Ազգային Պատուիրակութեան եւ Ռու -սաստանի հայոց կողմէ այդ ծրագրերու քննութիւնը վերապահելով Թիֆլիսի Ազգա 20, -յին Բիւրոյին՝ նախքան ընդհանրական հայրապետին կողմէ վերջնական ծրագրի վաւերացումը Այս նախաձեռնութիւններուն վրայ ուշադրութիւն կեդրոնացնելով: , շուքի մէջ մնացած են այլ նախաձեռնութիւններ որոնք մինչեւ իսկ նախորդած են , վերոյիշեալներուն: Յիրաւի գաւառներէն սկսած էին պատրիարքարան հասնիլ ծրագրեր՝ արձագան, -գելով գաւառային առաջնորդարաններ ուղարկուած 11/24 Սեպտեմբեր եւ 19 Սեպ -տեմբեր Հոկտեմբեր/2 1912 թուակիր շրջաբերականներուն ինչպէս կը հետեւցուի իբրեւ , Յաւելուած 44, 45 46 եւներկայացուած վաւերագրերէն Նոյնիմաստ թուացող երկրորդ : շրջաբերականին առաքումը կը մղէ ենթադրելու թէ երկրորդը կրնար անհրաժեշտ նկատուած ըլլալ վեց նահանգներէն դուրս գտնուող հայաբնակ շրջաններու համար : Այդ վաւերագրերուն մէջ ուշագրաւ է կէտերէն ոմանց ներդաշնակութիւնը Վանէն մինչեւ Սամսոն Առաջին շրջաբերականն արդէն թելադրած էր որ թեմական խառն : ժողովները նկատի առնէին ո՛չ միայն տուեալ գաւառի այլեւ ընդհանրապէս հայաբնակ , նահանգներու համար կարեւոր ապահովութեան ինչպէս նաեւ ինքնօգնութեան յար «, -մարաւոր միջոցները Ներդաշնակութիւնը կը յուշէ թէ բացի պայմաններու նմանու »: , -թենէն կրնար առկայ ըլլալ համադրուած համակարգուած աշխատանք մը՝ վերագրելի, , Ազգային Կեդրոնական Վարչութեան ապահովութեան խնդրով զբաղող մարմնին , թերեւս նաեւ կուսակցական գործիչներու : Վահան Փափազեան եւ Զաւէն պատրիարք իրենց յուշերով հաստատած են թէ Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւնը մշակած էր ծրագիր մը որ հիմք պիտի ծառայէր , պատրիարքարանի ծրագրին 21: 20 Մանրամասնութիւններու համար տեսնել՝ Փափազեան , 220–227:21 Դաշնակցական գործիչներ հետեւողականօրէն պիտի ջանային իրենց սկզբնական ծրագ -րէն դուրս մնացած տրամադրութիւններ յառաջ մղել ինչպէս յայտնապէս կը պարզուի , Միքայէլ Վարանդեանի 21 Հոկտեմբեր 1913 թուակիր նամակէն ուր Սազոնովի մասին , խօսելով կ՚ըսէ թէ ան պիտի աշխատի ընդունիլ տալ նախկին կուսակցական ծրագրի մի, « քանի մերժուած կէտերը » (Փամպուքեան ԺԱ, ., 34): Այս ճիգը կը կատարուէր հակառակ անոր որ մշակուած էր արդէն իրաւախոհական եւ պաշտօնականացուած ծրագիր մը : Բարենորոգումներու ծրագրին մշակման մասնակիցներէն եւ Ապահովութեան Խորհրդա -րանական Յանձնաժողովի անդամ Յարութիւն Շահրիկեան առանց իր պատկանած , կուսակցութեան անունը տալու պիտի գրէր , . «... պատմութեան կը մնայ լոյս աշխարհ բերել թէ ի՞նչ դեր կատարած են Հայ Քաղաքական Կուսակցութիւնները հաւաքաբար թէ առանձնապէս եւ ի՞նչ չափով կամ ի՞նչպէս եղած է որ Հայ Պատուիրակութեան պաշտ . -պանած նախագիծը դարձած է Երրեակ Համաձայնութեան կամ աւելի ճիշտ՝ Ռուս , Դիւանագիտութեան առաջարկած ծրագրի հիմը : ... կարելի է որոշապէս ըսել թէ հայկական իրականութեան մէջ ամենէն աւելի քաղաքական հասունութիւն ունեցող որոշ տարր մը իր ազդեցութիւնն ունեցեր է եւ անոր նախաձեռնութիւնով ծրագրուածն է նախապատուու -114 |ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԲԱՐԵՆՈՐՈԳՈՒՄՆԵՐՈՒՆ ԱՌՆՉՈՒՈՂ ՆԻՒԹԵՐ (1912-1914)

